10.10 ไม่ใช่แค่วันชอปปิง แต่เป็น "วันสุขภาพจิตโลก" ผลสำรวจพฤติกรรมการใช้โซเชียลมีเดียของคนไทยล่าสุด เผยภาพรวมสถานการณ์สุขภาพจิตในสังคมไทยที่น่าสนใจ ในยุคปัจจุบันที่สังคมเผชิญกับความเปลี่ยนแปลงและการแข่งขันอย่างรวดเร็ว สุขภาพจิตได้กลายเป็นประเด็นสำคัญที่ทุกคนควรตระหนักและให้ความสนใจมากขึ้น
ข้อมูลจากกรมสุขภาพจิตระบุว่า ในปี 2566 มีผู้ป่วยจิตเวชมารับบริการถึง 2.9 ล้านคนในประเทศไทย สะท้อนให้เห็นถึงแนวโน้มที่เพิ่มขึ้นของปัญหาสุขภาพจิต สาเหตุหนึ่งมาจากการที่สังคมไทยเริ่มเปิดใจยอมรับและเข้าถึงบริการด้านสุขภาพจิตมากขึ้น
จากการสำรวจพฤติกรรมการใช้โซเชียลมีเดียของคนไทยระหว่างวันที่ 1 กันยายน – 4 ตุลาคม 2567 โดยใช้เครื่องมือ DXT360 ของบริษัท ดาต้าเซ็ต จำกัด พบว่า 61% ของผู้ใช้โซเชียลมีเดียใช้เป็นพื้นที่ระบายความรู้สึกและแสดงตัวตน ขณะที่ 22% ใช้เพื่อแลกเปลี่ยนประสบการณ์เกี่ยวกับปัญหาสุขภาพจิต นอกจากนี้ 11% ใช้เพื่อให้ข้อมูลและคำแนะนำ และ 6% ใช้เพื่อให้กำลังใจผู้อื่น
ปัจจัยภายนอกที่ส่งผลกระทบต่อสุขภาพจิตมากที่สุดคือปัญหาจากการทำงาน (30%) โดยเฉพาะการขาดสมดุลระหว่างชีวิตส่วนตัวและการทำงาน รองลงมาคือการรับรู้ข้อมูล หรือเสพสื่อมากเกินไป (18%) ปัญหาด้านการเรียน/การศึกษา ของผู้ที่อยู่ในวัยเรียน (14%) ปัจจัยอื่นๆ ได้แก่ ปัญหาขัดแย้งในครอบครัว (11%) ความสัมพันธ์ระหว่างบุคคล (10%) ปัญหาการดำเนินชีวิต (9%) ปัญหาคุณภาพชีวิตและเศรษฐกิจ (7%) และการตกเป็นเหยื่อมิจฉาชีพ (1%)
ส่วนปัจจัยภายในที่ส่งผลมากที่สุดคือปัญหาด้านสุขภาพกาย (42%) การเห็นคุณค่าในตนเอง (28%) ความคาดหวังในตนเอง (23%) และ ภูมิหลัง/ประสบการณ์ฝังใจ (7%)
สำหรับวิธีการฟื้นฟูสุขภาพจิตที่ได้รับความนิยมมากที่สุด คือการดูแลสุขภาพร่างกายและใส่ใจสุขภาพจิต (43%) รวมถึงการเปิดใจรับการปรึกษากับจิตแพทย์และรับการรักษาโดยใช้ยา รองลงมาคือการเลือกรับสื่อบันเทิง (22%) การทำ Social Detox (14%) การระบายความรู้สึก (9%) การปรับเปลี่ยนสภาพแวดล้อม (8%) และการใช้ Pet Therapy ใช้สัตว์เลี้่ยงช่วยฟื้นฟูจิตใจ (4%)
ผลสำรวจสะท้อนให้เห็นว่าสังคมไทยเริ่มตระหนักถึงความสำคัญของสุขภาพจิตมากขึ้น ส่งผลให้ธุรกิจด้านการดูแลสุขภาพจิตมีแนวโน้มเติบโต ทั้งโรงพยาบาล คลินิกจิตเวช และศูนย์เวลเนสต่างๆ นอกจากนี้ยังช่วยลดอคติทางสังคม ทำให้ผู้คนรู้สึกปลอดภัยในการเข้าถึงการรักษาและการสนับสนุนทางจิตใจมากขึ้น
10 ตุลาคม วันสุขภาพจิตโลก
วันที่ 10 ตุลาคม ของทุกปี เป็นวันสุขภาพจิตโลก (World Mental Health Day) ประกาศครั้งแรกเมื่อ พ.ศ. 2535 โดยสหพันธ์สุขภาพจิตโลก เพื่อให้ทุกคนได้เห็นความสำคัญของสุขภาพจิต เพราะ “สุขภาพจิต” นับ “สิทธิขั้นพื้นฐาน” ที่คนทุกคนควรได้รับการดูแล แต่จะมีสักกี่คนที่สามารถเข้าถึงบริการและความช่วยเหลือได้ เพราะบางคนกว่าจะรู้ตัวว่าต้องการความช่วยเหลือก็สายเกินไปเสียแล้ว (อ้างอิงข้อมูลจาก: เว็บไซต์ศูนย์สุขภาพจิตที่ 7)
